Obowiązek okresowego audytu energetycznego przestaje dotyczyć tylko największych firm. Nowelizacja wdrażająca unijną dyrektywę EED zmienia kryteria tak, że obejmie znacznie szersze grono przedsiębiorstw. Sprawdź, czy nowy próg dotyczy właśnie Ciebie — i co trzeba zrobić.
Przez lata obowiązkowy audyt energetyczny kojarzył się wyłącznie z dużymi przedsiębiorstwami. Zmienia to unijna dyrektywa o efektywności energetycznej (EED, 2023/1791), którą Polska wdraża do prawa krajowego. Kluczowa różnica jest prosta: przestaje liczyć się liczba pracowników, a zaczyna — ile energii firma faktycznie zużywa. Dla wielu średnich, a nawet mniejszych, ale energochłonnych firm oznacza to zupełnie nowy obowiązek.
Dotychczasowe przepisy (oparte na wcześniejszej dyrektywie) nakładały obowiązek audytu na tzw. duże przedsiębiorstwa — w praktyce te zatrudniające ponad 250 osób lub o odpowiednio wysokich obrotach. Nowe podejście uznaje, że o energochłonności decyduje nie wielkość zatrudnienia, lecz procesy technologiczne, instalacje i sposób organizacji pracy. Firma logistyczna, produkcyjna czy serwerownia może zużywać ogromne ilości energii przy stosunkowo niewielkim zespole.
Zgodnie z kierunkiem zmian obowiązek audytu ma być powiązany z rocznym zużyciem energii. Przywoływany próg to około 2,78 GWh energii rocznie (liczonej łącznie dla wszystkich nośników). W praktyce dotyczy to m.in.:
Jeśli nie wiesz, czy przekraczasz próg, nie musisz zgadywać — zużycie da się policzyć na podstawie faktur za energię i paliwa. To pierwszy krok, który wykonujemy w ramach bezpłatnej weryfikacji.
To nie to samo co świadectwo dla budynku. Audyt przedsiębiorstwa patrzy na całą organizację i obejmuje przede wszystkim:
Efektem jest raport, który nie tylko spełnia wymóg formalny, ale też realnie pokazuje, gdzie firma przepala pieniądze na energię.
Nowe przepisy idą o krok dalej niż samo wykonanie audytu. Przedsiębiorstwo ma na podstawie jego wyników przygotować plan poprawy efektywności energetycznej — w krótkim terminie rzędu 45 dni — obejmujący konkretne działania, środki i harmonogram. Docelowo przewidziano też elektroniczne raportowanie do wyznaczonej platformy, z cyklicznym terminem sprawozdawczym.
Audyt nadal wykonuje się co 4 lata, a firmy posiadające certyfikowany system zarządzania energią (ISO 50001) lub zarejestrowane w EMAS mogą być zwolnione z obowiązku — o ile system obejmuje audyt spełniający wymagania ustawy.
Uwaga: szczegóły (dokładny próg, terminy, zakres raportowania) wynikają z przepisów wdrażających dyrektywę i mogą być doprecyzowane w toku legislacji. Dlatego na bieżąco śledzimy stan prawny i dopasowujemy zakres audytu do aktualnych wymogów.
Nie ma jednej ceny — audyt przedsiębiorstwa wycenia się indywidualnie, bo zakres zależy od liczby lokalizacji, rodzaju procesów i dostępności danych. Inny nakład pracy wymaga biuro z jedną siedzibą, a inny zakład produkcyjny z parkiem maszynowym i flotą. Dlatego wycenę zawsze poprzedzamy krótką rozmową i analizą Twojego zużycia — dopiero wtedy podajemy konkretną kwotę, bez niespodzianek.
Obowiązek audytu energetycznego przedsiębiorstwa nie jest „miękkim" zaleceniem. Za jego niewykonanie przewidziano kary administracyjne nakładane przez Prezesa URE, które mogą sięgać istotnego ułamka rocznego przychodu firmy. W praktyce znacznie taniej i rozsądniej jest potraktować audyt jako element zgodności oraz zarządzania kosztami, niż ryzykować sankcję i kontrolę.
Najlepsze audyty zwracają się same. Wskazanie, że wymiana oświetlenia, optymalizacja sprężonego powietrza czy odzysk ciepła z procesu obniżą rachunki, to konkretna wartość — a nie tylko papier do szuflady. Dla wielu firm audyt jest pierwszym krokiem do przemyślanej strategii energetycznej: pokazuje, gdzie leżą największe straty i które inwestycje mają najkrótszy okres zwrotu.
Zanim audytor wejdzie do firmy, warto uporządkować dane, które i tak będą potrzebne. Zbierz roczne zestawienie zużycia energii elektrycznej, gazu i paliw, faktury od dostawców oraz podstawowe informacje o budynkach i najbardziej energochłonnych urządzeniach. Przydają się też dane o godzinach pracy zakładu i ewentualnych wcześniejszych działaniach oszczędnościowych. Im lepiej przygotowane wejście, tym krótszy i tańszy audyt — a jego wynik trafniejszy. Jeśli firma działa w kilku lokalizacjach, dobrze wskazać osobę, która skoordynuje przekazywanie informacji. Taka drobna organizacja na starcie potrafi skrócić cały proces o kilka dni.
Skalą i celem. Audyt do Czystego Powietrza dotyczy pojedynczego domu i planu jego termomodernizacji. Audyt przedsiębiorstwa obejmuje całą organizację — budynki, procesy i transport — i wynika z obowiązku ustawowego, a nie z wniosku o dotację.
Zsumuj zużycie wszystkich nośników energii z ostatniego roku — prąd, gaz, paliwa, ciepło sieciowe — sprowadzone do wspólnej jednostki. Jeśli wynik jest bliski progowi, potraktuj to jako sygnał do weryfikacji; my robimy takie wyliczenie bezpłatnie.
Zwolnienie dotyczy firm z certyfikowanym systemem zarządzania energią (ISO 50001) lub zarejestrowanych w EMAS — pod warunkiem, że system obejmuje audyt spełniający wymagania ustawy. Warto to potwierdzić, zanim uznasz, że obowiązek Cię nie dotyczy.
Audyt wykonuje podmiot z odpowiednimi kompetencjami i niezależnością wobec ocenianej firmy. Efektem jest raport, który w razie kontroli potwierdza wykonanie obowiązku.
Sprawdzimy to bezpłatnie na podstawie Twojego zużycia energii — bez zobowiązań.
Zamów bezpłatną weryfikację
